403 Defa Okundu

Türkiye’nin illeri

Paylaş

Türkiye, idari ve coğrafi şartlar göz önünde bulundurularak çeşitli idari bölümlere ayrılmıştır. Merkezi idare kuruluşu bakımından illere, iller ilçelere, ilçeler ise köylere ayrılmıştır. Bunlara Mülki İdare Bölümleri denir. İdari bölümlerin tespitinde coğrafi durumları, ekonomik şartları, kamu hizmetlerinin gerekleri ve ulaşım durumları dikkate alınmaktadır. Türkiye’de en büyük idari birime il adı verilir. Bir il; il merkezi, ilçe merkezleri ve ilçelere bağlı bütün köyleri kapsar. İllerde yönetme ve yürütme görevini, devletin atadığı valiler yerine getirir. Cumhuriyetin ilk yıllarında 63 olan il sayısı, değişen şartlar ve ihtiyaçlara göre bugün 81′e ulaşmıştır. Gelişmiş birçok ilçe de il olmayı beklemektedir.

İlden daha küçük idari birimlere ilçe adı verilir. Her il, büyüklüğüne göre çeşitli sayıda ilçelerden oluşur. İlçelerde mülki amire Kaymakam adı verilir. En küçük idari birime ise köy adı verilir. Muhtar tarafından yönetilen köy, yönetim açısından ilçe merkezine bağlıdır.

Yerleşim yerleri

Türkiye’deki il sayısı 81, ilçe sayısı 892, belediye sayısı 2951 ve köy sayısı 34.367′dir.

İller

Türkiye’nin nüfusu 31 Aralık 2010 itibarıyla 73.722.988 ‘dir. Ülke nüfusunun %76.3′ü il ve ilçe merkezlerinde, %23.7′si ise belde, köy ve kasabalarda yaşamaktadır. En fazla nüfusa sahip il ülke nüfusunun %18′ini barındıran İstanbul, en büyük yüzölçümüne sahip il ise Konya’dir.

 

Türkiye’nin Plaka Numaraları	Türkiye’nin İlleri		Türkiye Nüfusu 71.517.100
01	Adana		2.006.368
02	Adıyaman		623.811
03	Afyon		812.416
04	Ağrı		528.744
68	Aksaray		396.084
05	Amasya		365.231
06	Ankara		4.007.860
07	Antalya		1.719.751
75	Ardahan		133.756
08	Artvin		191.934
09	Aydın		977.290
10	Balıkesir		1.076.347
74	Bartın		184.178
72	Batman		456.734
68	Bayburt		97.358
11	Bilecik		194.326
12	Bingöl		253.739
13	Bitlis		388.678
14	Bolu		270.654
15	Burdur		256.803
16	Bursa		2.125.140
17	Çanakkale		464.975
18	Çankırı		270.355
19	Çorum		597.065
20	Denizli		907.029
21	Diyarbakır		1.362.708
81	Düzce		314.266
22	Edirne		402.606
23	Elazığ		569.616
24	Erzincan		316.841
25	Erzurum		937.389
26	Eskişehir		706.009
27	Gaziantep		1.285.249
28	Giresun		417.505
29	Gümüşhane		186.953
30	Hakkari		236.581
31	Hatay		1.346.726
76	Iğdır		168.634
32	Isparta		513.681
33	İçel-Mersin		1.450.189
34	İstanbul		10.018.735
35	İzmir		3.370.866
78	Karabük		225.102
70	Karaman		243.210
36	Kars		325.016
37	Kastamonu		375.476
38	Kayseri		1.060.432
71	Kırıkkale		383.508
39	Kırklareli		328.461
40	Kırşehir		253.239
79	Kilis		114.724
41	Kocaeli		1.206.085
42	Konya		2.192.166
43	Kütahya		656.903
44	Malatya		853.658
45	Manisa		1.260.169
46	Maraş		1.002.384
47	Mardin		705.098
48	Muğla		715.328
49	Muş		453.654
50	Nevşehir		309.914
51	Niğde		348.081
52	Ordu		715.409
80	Osmaniye		458.782
53	Rize		365.938
54	Sakarya		756.168
55	Samsun		127.63
56	Siirt		263.676
57	Sinop		225.574
58	Sivas		794.989
73	Şırnak		353.197
59	Tekirdağ		623.591
60	Tokat		768.027
61	Trabzon		975.137
62	Tunceli		93.584
63	Urfa		1.443.422
64	Uşak		322.313
65	Van		877.524
77	Yalova		168.593
66	Yozgat		682.919
67	Zonguldak		615.599

 

 

• Bu tablodaki nüfus sayıları 2010 Türkiye İstatistik Kurumu verileridir.^[1]
• Afyon ilinin adı 5285 sayılı kanunla (11/01/2005 tarihli r.g.) değiştirilmiştir.

Eski iller

Daha önce il olan fakat şu anda ilçe durumunda bulunan veya bir dönem ilçeye dönüştürülen yerleşimler şunlardır:

• Oltu, 1926′da Erzurum’un ilçesi haline getirildi.
• Gelibolu, 1926′da Çanakkale’nin ilçesi haline getirildi.
• Çatalca, 1926′da İstanbul’un ilçesi haline getirildi.
• Şebinkarahisar, 1933′te Giresun’un ilçesi haline getirildi.
• Ergani, 1926′da Diyarbakır’in ilçesi haline getirildi.
• Hakkari 1933′te ilçe haline dönüştürülüp Van’a bağlandı. İki yıl sonra tekrar il oldu.
• Kırşehir, 1954′te ilçeye dönüştürüldü, 1957′de tekrar il oldu.
• Siverek, 1926′da Urfa’nın ilçesi haline getirildi.
• Tunceli, 1926′da ilçeye dönüştürüldü ve Elazığ’a bağlandı. 1936′da tekrar il oldu ve adı Dersim iken Tunceli olarak değiştirildi

 

Yeni İller

• Aksaray 1920 yılında vilayet olmuş, 13 yıl sonra, 1933′de çıkarılan hususi kanunla Niğde’ye, kendi ilçesi olan Şereflikoçhisar da Ankara’ya bağlanmıştır. 15 Haziran 1989′da Aksaray tekrar il olmuş, ancak Şereflikoçhisar Ankara’da kalmıştır.

İl ve il merkezlerinin adları

Türkiye’de bir ilin merkez ilçesi genellikle ille aynı ada sahiptir. Eskiden Hakkari ilinin merkezi Çölemerik, Tunceli ilinin merkezi Kalan’dı. Artvin 1956′ya kadar Çoruh ilinin merkeziydi. Bu tarihten sonra ilin adı Artvin olarak değiştirildi. Benzer biçimde Mersin ilinin adı da yakın zamana kadar İçel’di. İlin adının 2002′de Mersin’e çevrilmesine rağmen il plaka sırası (33) değişmedi. Türkiye’de merkezinin adı farklı olan ilçeler de vardır. Örneğin: Afyonkarahisar’a bağlı Sincanlı ilçesinin merkezinin adı Sinanpaşa’dır. Afyon ilinin adı, 11/01/2005 tarih ve 5285 Sayılı Kanunla değiştirilerek Afyonkarahisar olmuştur.

Türkiye’de iki denize sınırı olan iller listesi

• Tekirdağ: Marmara denizi, Karadeniz.
• İstanbul: Marmara denizi, Karadeniz.
• Kocaeli: Marmara denizi, Karadeniz.
• Balıkesir: Marmara denizi, Ege denizi.
• Çanakkale: Marmara denizi, Ege denizi.
• Muğla: Ege denizi, Akdeniz.

Paylaş